İSTANBUL ÖZEL DEDEKTİFLİK

Orta Avrupa bağlantılı işlerde dedektif araştırması: dört ülke, dört kayıt düzeni

Ara: 0850 242 95 50

Son gözden geçirme:

İstanbul'dan Orta Avrupa'ya uzanan sorular

Orta Avrupa ile İstanbul arasındaki bağlar daha çok ticaret, üretim ve eğitim üzerinden kurulur. Prag'daki bir distribütörle anlaşma, Budapeşte'de kurulmuş bir şirketin ortaklık teklifi, Bratislava'daki bir tedarikçiye ön ödeme ya da Lübliyana'da okuyan bir öğrencinin durumu bunlara örnektir. Bazen de soru bir mülkle ilgilidir: Prag'da yatırım için gösterilen bir daire, Balaton kıyısında satılık bir ev.

Bu dört ülke AB üyesidir ve kişisel veriler her birinde ulusal bir kurumun denetimindedir. Ortak noktaları bundan ibarettir; sicillerin ne kadar açık olduğu, tapu bilgisine nasıl ulaşıldığı ve dedektifliğin hangi koşulla yapıldığı ülkeden ülkeye değişir. Türkiye'nin dört başkentte de büyükelçiliği vardır: Prag, Bratislava, Budapeşte ve Lübliyana. Aşağıda her ülkeyi kendi kayıtlarıyla anlatıyoruz.

Dört ülkenin kayıtları yan yana

ÜlkeŞirket bilgisiTaşınmaz bilgisiDedektifliğe giriş
ÇekyaTicaret, iflas ve gerçek lehtar sicili bir arada, kişiye göre aramaKayıt gerektirmeyen kadastro bakışıRuhsata bağlı ticaret
SlovakyaUnvan, kimlik numarası ve kişi adıyla aramaBu çalışmada doğrulanmadıÖzel güvenlik mevzuatı içinde, polis lisansı
MacaristanBedel istemeyen temel şirket bilgisiAğ üzerinden tapu sistemi, erişim koşulu belirsizPolis kartı, Macar vatandaşlığı ya da AB'de serbest dolaşım hakkı
SlovenyaEski adlarla da aranabilen iş siciliBu çalışmada doğrulanmadıOda lisansı; Türkiye vatandaşına kapalı

Tablonun pratik sonucu şudur: Çekya'da bir mülk ya da şirket sorusunun önemli bir kısmı açık kayıtlardan cevaplanabilir; Slovakya ve Macaristan'da taşınmaz bilgisi için satıcının belgesine daha çok dayanılır; Slovenya'da şirketin geçmiş adları güçlü bir ipucudur. Dört ülkede de ülke içindeki her adım, orada yetkili olanların işidir.

Çekya: kayıt gerektirmeyen kadastro bakışı

Çekya, kayıt erişimi bakımından bölgenin en açık ülkelerinden biridir. Çek adalet bakanlığının yürüttüğü kamu sicili tek bir arama ekranında ticaret kaydını, iflas kaydını ve şirketin gerçek lehtarlarını gösterir; kişiye göre arama da yapılabilir. Size Çek bir şirket üzerinden iş teklif eden birinin başka hangi şirketlerde yetkili olduğu, şirketin bir iflas sürecinde bulunup bulunmadığı bu sicilden görülür.

Taşınmazda ise ČÚZK'nin çevrim içi kadastro ekranı işe yarar: bir binanın, içindeki bağımsız bölümün, parselin ya da tapu yaprağının numarasıyla arama yapılır; hizmet kayıt gerektirmez ve bedeli yoktur. Prag'da gösterilen bir dairenin hangi binada, hangi bölüm numarasıyla kayıtlı olduğu bu yoldan sınanır.

Çek İstatistik Kurumu'na göre 2024'te ülkede 5.841 Türkiye vatandaşı yaşıyordu. Dedektiflik Çekya'da ruhsata bağlı bir ticaret olarak düzenlenir; ülke içinde bir adım gerekirse bunu o düzen içinde değerlendiririz. Kişisel verileri ÚOOÚ denetler.

Prag'daki bir yatırım dairesi ya da Çek bir ortak için rapor, kadastrodaki bina ve bölüm bilgisini, şirketin sicildeki yönetimini ve iflas sicili sonucunu aynı sayfada toplar.

Slovakya: kişi adıyla aranabilen ticaret sicili

Slovakya'nın internetteki ticaret sicili, Adalet Bakanlığı tarafından yürütülür. Arama ticaret unvanıyla, şirket kimlik numarasıyla, merkez adresiyle, dosya numarasıyla ve bir kişinin adı ve soyadıyla yapılabilir. Sicili tutan sekiz mahkemenin her biri için son güncelleme tarihi de sayfada yazar; bu, bir bilginin ne kadar taze olduğunu değerlendirmek için önemlidir.

Kişi adıyla arama yapılabilmesi, İstanbul'dan bakan biri için değerlidir: Bratislava'daki bir tedarikçinin yöneticisinin Slovakya'da başka şirketlerde de yer alıp almadığı görülebilir. Slovak mevzuatı dedektifliği güvenlik hizmetlerinin bir türü olarak görür ve bu meslek için polisin vereceği lisansı arar; ülke içinde bir adım bu çerçevede düşünülür. Kişisel verileri Slovakya'nın kişisel veri koruma kurumu denetler. Ülkedeki Türk nüfusuna dair doğrulanmış bir rakam bulamadık.

Bratislava'daki bir tedarikçiye ön ödeme yapılacaksa rapor, firmanın sicildeki yaşını, yöneticilerin başka şirketlerini ve fatura bilgilerinin sicille uyumunu gösterir; kararı bu tabloyla verirsiniz.

Macaristan: polis kimlik kartı ve serbest dolaşım şartı

Macaristan'da özel soruşturma yapan kişinin polis tarafından verilen bir kimlik kartı taşıması zorunludur. Kart Macar vatandaşlarına ve AB'de serbest dolaşım ve ikamet hakkı olanlara verilir; şirketin kendisi lisans almaz; bunun yerine kadrosunda kartlı biri bulunmalı, şirket mesleki sorumluluğunu sigortalatmalı ve faaliyetini polise bildirmelidir. AEA'nın başka bir ülkesinden gelip Macaristan'da geçici olarak çalışacak olan, işe başlamadan durumu polise bildirir. Türkiye vatandaşı bu kartı alamayacağı için, Macaristan'daki işler İstanbul'dan kayıt ve belgeyle yürütülür.

Kayıt tarafında Macaristan'ın şirket bilgi servisi, bedel istemeyen bir şirket bilgisi hizmeti sunar; daha ayrıntılı dökümler ayrı hizmetlerdir. Taşınmazlar için ağ üzerinden tapu hizmeti veren TakarNet sistemi vardır; kimin hangi bilgiye hangi koşulla erişebildiğini ise kaynaklarda doğrulayamadık. Balaton kıyısındaki bir ev ilanında bu yüzden satıcıdan güncel tapu belgesini istemek en kestirme yoldur. Kişisel verileri ülkede NAIH denetler. Macarcada soyadı başa yazılır; aramalarda bu sıra ters çevrilerek de denenir; bu ayrıntı aramaların sonucunu değiştirebilir.

Slovenya: odanın verdiği lisans, eski adlarla aranan sicil

Slovenya'da lisansı devlet dairesi yerine meslek odası, yani Detektivska zbornica verir; bakanlık ise itirazlara bakar ve adayın güvenlik taramasını yapar. Kapı yalnız Slovenya, Avrupa Birliği, Avrupa Ekonomik Alanı ve İsviçre vatandaşlarına açıktır; üniversite diploması, meslek eğitimi ve oda sınavı da şarttır. Bu şartlar, ülke içindeki her adımın orada lisans sahibi biri tarafından atılması gerektiği anlamına gelir.

Slovenya'nın İş Sicili'ni AJPES işletir. Bir şirketi bugünkü adıyla bulamazsanız eski unvanıyla da arayabilirsiniz; numaralar, adres ya da faaliyet kodu da aramada kullanılabilir; kişi araması da vardır. Eski adlarla arama, adını değiştirmiş bir firmanın geçmişini görmek için önemlidir. Slovenya İstatistik Kurumu'nun 2025 verisinde ülkede 1.035 Türkiye vatandaşı görünüyor. Kişisel verileri Bilgi Komiserliği denetler.

Lübliyana'da okuyan bir öğrencinin durumu söz konusuysa, sicil yerine ailenin üniversiteye ve Türkiye'nin Lübliyana Büyükelçiliği'ne yapacağı başvurular ile öğrencinin İstanbul'daki çevresi araştırmanın merkezine geçer.

İstanbul ayağı: dört ülkede ortak olan kısım

Dört ülkede de dedektifliğe giriş vatandaşlık ya da AB'deki yerleşiklik şartına bağlı olduğu için, Türkiye'den yürüyen bir araştırmanın gücü iki yerde toplanır: açık siciller ve İstanbul ayağı. Karşı tarafın ya da İstanbul'daki temsilcisinin buradaki şirketleri, bu şirketlerde ortaklık ve imza yetkisinin kimden kime geçtiği ve hakkında yayımlanmış borç ve iflas duyuruları incelenir. Orta Avrupa'daki şirketin yöneticileriyle İstanbul'daki şirketin ortakları aynı kişilerse, iki ülkedeki kayıtların tarihleri yan yana konur ve tutarlılığa bakılır.

Çekçe, Slovakça, Macarca ve Slovence evrakın aslı rapora konur, yanına Türkçe kısa bir açıklama yazılır; şirket türleri ve yetkili unvanları Türkçe karşılıklarıyla yazılır.

Rapordan beklenebilecekler

Orta Avrupa hakkında kısa cevaplar

Çekya'da bir dairenin kaydına İstanbul'dan bakılabilir mi?

Bakılabilir. ČÚZK'nin çevrim içi kadastro ekranında daireyi bina, bölüm ya da tapu yaprağı numarasıyla aramak mümkündür; hizmet için kayıt gerekmez ve bedel istenmez. Araştırma, size gösterilen dairenin kayıttaki bina ve bölüm bilgileriyle uyuşup uyuşmadığını değerlendirir; malik bilgisinin ayrıntısı için satıcıdan güncel belge istenmesini öneririz.

Macaristan'da yerel bir soruşturmacıyla birlikte çalışıyor musunuz?

Böyle bir yapı vaat etmiyoruz. Macaristan'da özel soruşturma, polis tarafından verilen ve yalnız Macar vatandaşlarına ya da AB'de serbest dolaşım hakkı olanlara tanınan bir kartla yapılır. Bu nedenle Budapeşte'ye uzanan bir işte dayanak, herkese açık şirket kayıtları, karşı tarafın gösterdiği evraklar ve İstanbul'daki izlerdir; sahada bir iş gerekirse, Macaristan'daki kurallara göre bunun kimin eliyle mümkün olduğunu ayrıca değerlendiririz.

Slovenya'da adını değiştirmiş bir şirketin geçmişi görülebilir mi?

Görülebilir. Slovenya'nın İş Sicili, şirketleri eski adlarıyla da aramaya imkân verir ve sicil numarası, vergi numarası, durum ve faaliyet kodu gibi bilgileri gösterir. Karşınıza yeni bir adla çıkan firmanın eski unvanını bulmak, o unvan döneminde yaşanmış sorunlara giden kapıyı açar.

Slovakya'daki bir yöneticinin başka şirketleri olup olmadığı öğrenilebilir mi?

Ticaret sicilinin kişi aramasıyla öğrenilebilir. Slovakya'nın internetteki ticaret sicilinde arama kişinin adı ve soyadıyla da yapılabilir; böylece aynı kişinin başka şirketlerde yönetici ya da ortak olarak görünüp görünmediği anlaşılır. Aynı adı taşıyan farklı kişiler olabileceği için bulunan kayıtlar, adres ve tarih gibi ikinci bir bilgiyle eşleştirilir.

Budapeşte'de kurulmuş bir şirketten ortaklık teklifi aldım; nereden başlanır?

Şirketin Macaristan'daki temel kaydından ve teklifi getiren kişinin İstanbul'daki geçmişinden başlanır. Macaristan'ın şirket bilgi servisinde şirketin kuruluşu, yöneticileri ve durumu görülür; Türkiye'de ise ortak adayının yönettiği şirketlere, adının geçtiği icra ve iflas ilanlarına ve gazetelere yansımış ihtilaflara bakılır. İki tablo yan yana konunca, ortaklık sözleşmesinden önce netleşmesi gereken sorular ortaya çıkar.

Bu dört ülkede Türkiye'nin temsilcilikleri nerede?

Türkiye'nin Prag, Bratislava, Budapeşte ve Lübliyana'da büyükelçilikleri vardır. Orada bulunan bir Türk vatandaşı için resmî başvurunun adresi, o ülkenin başkentindeki büyükelçiliktir. Başvuru günleri ve yöntemleri değişebildiği için güncel bilgiyi ilgili büyükelçiliğin duyurularından almak gerekir; araştırmamız bu başvuruyu destekler ama yerini almaz.

Başvurduğumuz kaynaklar

İstanbul–Avrupa sayfaları